Rüyasında gördü, müjdeyi doktorlar verdi

Karaciğer yetmezliği çeken ve tek umudu karaciğer nakli olan Leyla Öztürk’e üç kardeşi ciğerini vermek için sıraya girdi ancak üçü de tıbbi olarak uygun bulunmadı. Eşinin dokusu uymadı. Karaciğerini yengesine vermek için gönüllü olan kayınbirader ameliyata gireceği sırada bakanlıktan ciğer bulundu haberi geldi. Hayatını kaybeden bir kişiden alınan ciğer Leyla Öztürk’e başarıyla nakledildi. Öztürk kendisine karaciğer bulunduğunu rüyasında gördüğünü belirterek “Rüyamda iki melek bana organ getirdi. Doktorlar uyandırdı ve ciğer bulunduğunu söyledi. Organlarını bağışlayan o kişinin mekanı cennet olsun” dedi.

Bir kız çocuğu annesi 41 yaşındaki Leyla Öztürk üç ay önce rahatsızlanarak Memorial Hastanesi’ne kaldırıldı. kaldırıldı. Öztürk’ün tıbbi adı Buddchira olan karacöğerindeki boşaltıcı damar sisteminde tıkanıklık nedeniyle karaciğerinin işlevini tam olarak yerine getiremediği ortaya çıktı. Yapılan tahlillerde hastalığın ilerlediği ve acil nakil gerçekleşmediği takdirde yaşamını kaybedeceği anlaşıldı. Leyla Öztürk Sağlık Bakanlığı’nın organ nakli sırasına alındı. Ancak uygun organ çıkmasının zaman alabileceği o nedenle aileden uygun gönüllülerin donör olması istendi.

Üç Kardeş de, Eş de Uygun Bulunmadı

Leyla Öztürk’ün durumu aileyi acıya boğarken kardeşleri karaciğerlerini vermek için sıraya girdi. Yapılan kontrollerde ağabeyinin karaciğeri küçük olduğu için, ablasının boyu da kısa olduğu için doktorlarca uygun görülmedi. Leyla Öztürk’ün diğer kardeşinin fazla kiloları nedeniyle ameliyat riskli bulundu. Leyla Öztürk’ün eşi Murat Öztürk’ün ise dokusunun uymadığı tespit edildi.

Kayınbirader'in Karaciğeri

Ancak aileye iyi haber Leyla Öztürk’ün kayınbiraderi Ömer Öztürk’ün tahlil sonuçlarından geldi. Öztürk’ün kayınbiraderi karaciğer nakline razı olunca hazırlıklar başladı. Ömer Öztürk ameliyat öncesi son kontroller için hastaneye yatırıldı.

Müjdeli Haber Son Anda Geldi

Ancak müjdeli haber ameliyata saatler kala geldi. Sağlık Bakanlığı’ndan Leyla Öztürk için uygun karaciğer bulunduğu haberi geldi. Tüm hazırlıklar iptal edilirken hayatını kaybeden ve ailesinin organlarını bağışladığı bir kişinin karaciğeri hastaneye getirildi. Karaciğer Memorial Ataşehir Hastanesi Organ Nakli ve Genel Cerrahi Bölüm Başkanı Prof. Dr. Kamil Yalçın Polat tarafından başarılı bir şekilde Leyla Öztürk’e nakledildi. Prof. Dr. Polat ameliyatın başarılı bir şekilde gerçekleştiğini belirterek “Şu anda sağlık durumu çok iyi. Eğer karaciğer nakli yapmasaydık hayati tehlike yaşayacaktı. En fazla birkaç ay sonra normal hayatına dönecek” dedi.

Mekanı Cennet Olsun

Yeniden hayata dönen Leyla Öztürk son anda uygun ciğer bulunmasının kendisi için bir mucize olduğunu belirtirken “Kardeşlerimin hiç birisinin karaciğeri bana uymadı. Hepsi beni yeniden hayata bağlamak için çok uğraştı ama olmadı. Ameliyata girmek üzereyken şans yüzüme güldü. Keşke benim gibi bu durumda herkese kadavradan karaciğer çıksa. Kim olduğun bilmiyorum ama organ bağışlayanın mekanı cennet olsun” dedi.

Rüyamda Gördüm

Kendisine karaciğer bulunduğunu bir gece önce rüyasında gördüğünü belirten Öztürk “Rüyamda iki melek gelerek bana organ getirdi. Doktorlar uyandırarak bana karaciğer bulunduğunu söyledi. Doktorlara ağlayarak gördüğüm rüyayı anlattım” dedi.

 
ORGAN NAKLİ HAKKINDA DOĞRU BİLİNEN YANLIŞLAR

  • Organ nakli sadece canlı vericiden diğer bir canlıya yapılır
  • Bitkisel hayata girmiş bir kişinin organları alınabilir
  • Karaciğer naklinde canlı verici olamaz; çünkü tümü alınır
  • Kan grubu uyumsuz ise organ nakli gerçekleşemez
  • Organ nakli ameliyatları ağır ve kalıcı izler bırakır
  • Böbreğimin tekini verirsem ben yarım insan olurum
  • Sadece 1. derece akrabalar organ bağışı yapabilir
  • Organ naklini her hastane ve her cerrah yapabilir
  • Yaşlıyım benim organlarım işe yaramaz
  • Kronik böbrek yetmezliği olan her hastaya böbrek nakli olur
  • Organ bağışını yapan aile organın kime verileceğine karar verir
  • Kadavradan alınan organ nakli ameliyatında kadavra parçalanır
  • Aynı yaş grupları arasında organ nakli gerçekleşebilir
Organ nakli, canlıdan canlıya ve kadavradan canlıya yapılan bir operasyondur. Kalp nakli dışında önemli bir kısmı canlıdan canlıya yapılmaktadır. Karaciğer ve böbrek nakilleri kadavradan alınarak hastaya nakledilerek gerçekleştirilebilmektedir.
Bitkisel hayata girmiş bir kişiden organ alınamaz. Bitkisel hayat ile beyin ölümü arasındaki farkı ayırmak gerekir. Kişinin kadavra sayılabilmesi için beyin fonksiyonlarının tamamen kaybolması gerekir. Kısacası beyin ölümü gerçekleşmiş olmalıdır. Bitkisel hayatta ise beynin bazı fonksiyonları devam ettiğinden yaşıyor sayılır ve organları alınamaz.
Karaciğer naklinde vericinin tüm karaciğeri alınmaz. Uygun görülen parça alınarak nakil gerçekleştirilir. Donör olan kişilerde karaciğer, 6 ya da 8 hafta gibi bir süre içerisinde eski boyutuna ulaşmaktadır. Aynı şekilde nakledilen karaciğer de 2 hafta gibi süre içerisinde kendisini büyüterek eski boyutuna ulaşmaktadır.
Kan grubu uyumsuz olanlarda da nakil yapılabilir. Alıcının özellikle böbrek nakli açısından diyalize giremeyecek duruma gelmiş olması, Acil Fon’dan uygun kan gruplu organ bulunamadığı durumlarda kan grubu uyumsuz nakiller yapılabilmektedir.
Organ nakli ameliyatları önemli ve ince ameliyatlardır; ancak gelişen modern cerrahi teknoloji ve teknikleri ile tamamen güvenli ve kanamasız gerçekleşebilmektedir. Örneğin Laporoskopik donör ameliyatları (kapalı ameliyatlar) ile insanlar 1 hafta ya da 10 gün sonra normal hayatlarına devam eder; günlük yaşamları açısından bedensel bir engelleri asla olmaz.
Böbrek ve diğer nakillerde canlı verici olanlar çok detaylı araştırmalara tabi tutulur. Donör olan kişinin tüm hayati fonksiyonlarının sağlam olması gerekir. Kişiye ek bir risk getirmeyeceğine emin olduktan sonra nakil yapılır. Organ nakli yapılmadan önce her 2 böbreğin de sağlıklı olduğunun ve geriye kalan tek böbreğin canlı vericiye yeteceğinin tespiti ile nakil gerçekleştirilir. Bu durumda canlı verici tek böbrekle hayatının sonuna kadar sağlıklı yaşayabilir.
Sağlık Bakanlığının yönetmeliği gereğince 4. dereceye kadar akrabalar arası nakiller olabilir. Bölgesel Etik Kurullarından alınan onay ile akraba dışı organ nakli de söz konusu olabilmektedir. Organ nakilleri açısından çapraz nakil olarak adlandırılan donör değişimleri de yine yasal çerçeve içerisinde gerçekleşebilmektedir.
Organ naklini her hastane ve her cerrah yapamaz. Teknik ve teknolojik alt yapı gerekliliğinin sağlanması, organ nakli merkezinin sorumlusu olacak kişinin o konuda yeterli olması gerekmektedir. Sağlık Bakanlığı Organ Nakli Bilim Kurulları hastane, merkez sorumlusu ve ekibini bu çerçevede denetimden geçirir ve onay alındıktan sonra nakiller yapılmaya başlanmaktadır.
Yaşa bağlı olarak organın sağlam olup olmadığı belirlenemez. Beyin ölümü olan kişinin organ fonksiyonları değerlendirilir daha sonra risk faktörlerine bağlı olarak organlar kullanılabilir.
Böbrek ve diğer nakillerde canlı verici olanlar çok detaylı araştırmalara tabi tutulur. Donör olan kişinin tüm hayati fonksiyonlarının sağlam olması gerekir. Kişiye ek bir risk getirmeyeceğine emin olduktan sonra nakil yapılır. Organ nakli yapılmadan önce her 2 böbreğin de sağlıklı olduğunun ve geriye kalan tek böbreğin canlı vericiye yeteceğinin tespiti ile nakil gerçekleştirilir. Bu durumda canlı verici tek böbrekle hayatının sonuna kadar sağlıklı yaşayabilir.
Organ bağışı yapan 1. derece yakınlar organın kime verileceğine dair bir karar yetkisine sahip değildir hatta kime verileceğini de bilmezler. Bağışlanan organın kime verileceğini Sağlık Bakanlığına bağlı Organ Nakli Ulusal Koordinasyon Merkezi puanlama sistemiyle adil bir şekilde belirler.
Kadavradan alınan organ nakillerinde de yapılan ameliyat tamamen teknik bir ameliyattır. Sadece ince bir ameliyat izi görülür. Bedenin tamamen parçalanması asla söz konusu değildir.
Bebeğe nakledilecek bir organın yine bebekten alınması gibi bir kural yoktur. Uygun boyutta bir organ olması durumunda bir yetişkinin organı bebeğe nakledilebilir. Örneğin; anneler çocukları için verici olabilir.